Factsheet Palliatieve zorg voor mensen met kanker

We missen nog een ondertitel!

  • Integrale zorg

Het laatste levensjaar is een kwetsbare periode waarin het ontvangen van de juiste zorg misschien wel extra belangrijk is. Meestal wordt in onderzoek naar de laatste levensfase de impact van euthanasie onderzocht. Het unieke aan het onderzoek dat Vektis samen met Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) heeft gedaan, is dat wij gekeken hebben naar het effect dat palliatieve zorg heeft bij kankerpatiënten in het laatste levensjaar. Uit dit onderzoek blijkt dat palliatieve zorg het gebruik van agressieve zorg kan voorkomen. In deze factsheet zetten we een aantal uitkomsten op een rij.

48 duizend mensen werden ten tijden van hun overlijden behandeld tegen kanker

In Nederland overlijden jaarlijks xx duizend mensen. De gemiddelde leeftijd waarop vrouwen overlijden is xx jaar, bij mannen is dat xx. De gemiddelde leeftijd waarop mensen overlijden is 78 jaar.

48 duizend mensen werden ten tijden van hun overlijden behandeld tegen kanker. We schrijven hier heel bewust ‘werden behandeld tegen kanker’ en niet ‘overleden aan kanker’. In de declaratiedata kunnen wij niet zien wat de uiteindelijke doodsoorzaak is. Wel zien we aan welke aandoening(en) iemand leed toen de laatste adem werd uitgeblazen.

 

 [Grafiek man/vrouw die overleden zijn aan kanker]

1A

Longkanker bovenaan in top 5 meest voorkomende kankersoorten bij overlijden

Bij de 48 duizend mensen die ten tijden van hun overlijden behandeld werden tegen kanker, zien wij dat zij met name onder behandeling waren tegen longkanker (xx%), huidkanker (xx%) en/of tumoren aan het centrale zenuwstelsel (xx%). In de staafdiagram zie je de verdeling van de mannen en vrouwen voor de top 5 van meest voorkomende kankersoorten bij overledenen. We zien dat al deze vormen van kanker vaker voorkomen bij mannen dan bij vrouwen.

 

[Staafgrafiek met per kankersoort/leeftijd]

2A

Wat is palliatieve zorg?

De zorg voor mensen in de laatste levensfase kan bestaan uit palliatieve zorg. Deze vorm van zorg is gericht op het verbeteren van de kwaliteit van het leven van patiënten en hun naasten die te maken hebben met een levensbedreigende aandoening of kwetsbaarheid. Het doel van palliatieve zorg is om een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven te realiseren. Palliatieve zorg wordt geleverd door generalisten, zo nodig met ondersteuning van in palliatieve zorg gespecialiseerde zorgverleners. Voorbeelden van palliatieve zorg zijn gesprekken met de huisarts, 24-uurs zorg door de wijkverpleging of sedatie en euthanasie.

3A

Xx% kreeg voor overlijden palliatieve zorg

4A

4B

Veel mensen krijgen potentieel vermijdbare zorg

De zorg voor mensen in de laatste levensfase kan ook bestaan uit potentieel vermijdbare agressieve zorg, ook wel ‘potential agressive end of life care’ genoemd. Hiermee bedoelen we overmatige of onnodig belastende behandelingen die bij een terminale patiënt mogelijk niet meer gewenst zijn. Denk hierbij aan een opname op de Intensive Care of spoedeisende hulp, terwijl de patiënt al in de laatste levensfase is. Het blijkt dat veel mensen potentieel vermijdbare zorg krijgen in het jaar voor hun overlijden.

[invoegen grafiek]

5A

Mensen krijgen minder potentieel vermijdbare zorg bij geven palliatieve zorg

Mensen die in de laatste 12 maanden van hun leven behandeld werden tegen kanker en die daarnáást in hun laatste levensfase palliatieve zorg ontvingen, kregen minder vaak potentieel vermijdbare zorg dan mensen die de palliatieve zorg niet ontvingen. Daarnaast spelen ook factoren zoals leeftijd, xx en xx een rol bij de beslissing om potentieel vermijdbare zorg te geven.

6A

Datalab samen met IKNL

Het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) heeft samen met Vektis onderzocht wat de invloed van palliatieve zorg in de laatste levensfase is. Hiervoor hebben we 3 weken intensief samengewerkt. IKNL werkt momenteel aan een wetenschappelijke publicatie over de bevindingen uit dit onderzoek. Zodra dit artikel beschikbaar is delen wij het hier.

Lees ook de ervaringen van Heidi (onderzoeker IKNL) met ons datalab.