Factsheet Zorggebruik 2024

Gepubliceerd op: 03/03/2026

Zorg in gemeente

Deel dit bericht via

In de factsheet Zorggebruik vind je het landelijke beeld van het zorggebruik en zoomen we verder in op het zorggebruik in de gemeenten en op een aantal zorgsoorten die op het snijvlak van de drie wetten liggen. Te weten, de Zorgverzekeringswet (Zvw), de Wet langdurige zorg (Wlz), de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo).

Gebruik van data en informatie
Voor de factsheet hebben we informatie gebruikt uit het dashboard Zorggebruik, onderdeel van de Gemeentezorgspiegel. De data die wij gebruiken komen uit de Zvw, Wlz, Wmo en de Jeugdwet.

Het dashboard Zorggebruik – het eerste publiek toegankelijke dashboard uit de Gemeentezorgspiegel – geeft inzicht in de zorgkosten per gemeente. Later dit jaar volgen aanvullende dashboards met verdiepende informatie over mentale gezondheid, vitaal ouder worden en leefstijl.

Grote verschillen tussen gemeenten

De totale uitgaven per verzekerde – opgeteld over de Zorgverzekeringswet (Zvw), Wet langdurige zorg (Wlz), Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en Jeugdwet (Jw) – bedragen in 2024 gemiddeld € 6.090 per verzekerde. 

Hoogste uitgaven per verzekerde (2024)	Laagste uitgaven per verzekerde (2024)
Ermelo – € 10.990	Rozendaal – € 3.790
Baarn – € 10.680	Renswoude – € 3.480
Gennep – € 10.380	Schiermonnikoog - € 4.030
Sliedrecht – € 10.000	Staphorst - € 4.170

De gemeenten met de hoogste uitgaven per verzekerde liggen aanzienlijk hoger dan het landelijk gemiddelde.

Zorgkosten blijven stijgen

De totale zorguitgaven per verzekerde laten tussen 2020 en 2024 een duidelijke stijgende lijn zien. Alle vier wetten laten een stijgende trend zien. Vooral de Wlz en Jeugdwet nemen relatief sterk toe. Ondanks een gematigd stijgingspercentage blijft de Zvw de grootste kostenpost per verzekerde.

Jeugdwet (Jw)
De uitgaven stijgen van € 250 in 2020 naar € 360 in 2024, een jaarlijkse stijging van circa 10%.

Wet langdurige zorg (Wlz)
De Wlz stijgt het sterkst: van € 1.350 naar € 2.020, circa 11% stijging per jaar.

Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)
De Wmo uitgaven blijven relatief stabiel maar stijgen uiteindelijk van € 210 naar € 250 circa 5% per jaar.

Zorgverzekeringswet (Zvw)
De grootste uitgavenpost stijgt van € 2.610 naar € 3.320, circa 6% per jaar.

Hoogste kosten per verzekerde in medisch-specialistische zorg daarna Wlz instellingszorg

In 2024 lagen de uitgaven per verzekerde het hoogst binnen de medischspecialistische zorg circa €1.740 per verzekerde. Daarna volgen de uitgaven in de Wlz instellingszorg met circa €1.540 per verzekerde.

De kosten voor Wlz thuiswonend zijn ook aanzienlijk maar wel lager dan Wlz instellingszorg. Jeugdhulp en hulp bij het huishouden bevinden zich ook in de top 10 uitgaven, maar de kosten per verzekerde zijn aanzienlijk lager dan de bovengenoemde zorgsoorten.

Wlz thuiswonend in de lift

We zoomen in op drie typische zorgsoorten voor ouderen vanuit drie wetten en tonen absolute kosten per verzekerde.
 
Wlz thuiswonend: sterkste en aanhoudende groei
Wlz thuiswonend stijgt het hardst met gemiddeld 15% per jaar sinds 2020.

Hulp bij het huishouden (Wmo, excl. beschermd wonen): groei vanaf 2023
Na stabiele jaren (2020-2022) zijn de uitgaven per verzekerde in 2023 en 2024 toegenomen.

Wijkverpleging: dip in 2022 en daarna stabilisatie.
De wijkverpleging daalt in 2022 met circa 5% en stabiliseert daarna. In euro’s betekent dit €180 per verzekerde in 2022, 2023 en 2024. In 2020 en 2021 lag dit rond €190 per verzekerde.

De uitgaven aan Wlz thuiswonend verschillen sterk tussen gemeenten.

In 2024 waren de kosten per verzekerde voor Wlz thuiswonend in 11 gemeenten meer dan €800 per verzekerde. In 24 gemeenten waren de kosten minder dan €300 per verzekerde.

De kaart helpt om de verschillen inzichtelijk te maken. Gemeenten waar de kosten per verzekerde voor Wlz thuiswonend hoog zijn kleuren donkerder; gemeenten waar de kosten per verzekerde lager zijn kleuren lichter. Door over de kaart te bewegen is per gemeente te zien hoeveel er gemiddeld per verzekerde wordt uitgegeven aan Wlz thuiswonend en hoe deze gemeente zich verhoudt tot andere gemeenten.

Stijging in uitgaven Wlz thuiswonend vooral bij de leeftijdsklasse 85 jaar en ouder het grootst

De uitgaven per verzekerde aan Wlz thuiswonend zijn de afgelopen vijf jaar in alle leeftijdsklassen toegenomen, maar het tempo verschilt duidelijk per leeftijdsklasse. Bij de 85-plussers is de stijging het grootst.

De trendlijnen laten zien dat deze groep over de hele periode 2020–2024 structureel hogere uitgaven per verzekerde kent én de sterkste groei doormaakt. De kosten per verzekerde in deze leeftijdsklasse bedroeg in 2020 gemiddeld €2.240, oplopend tot €4.150 in 2024.